Waar ben je naar op zoek?

Vaccineren tegen Q-koorts: schakel tijdig om bijwerkingen te voorkomen

Praktische tips Praktische tips22-4-2024

De periode om Q-koorts-vaccinaties uit te voeren is weer aangebroken. Sommige geitenhouders hebben al gevaccineerd, op andere bedrijven moet dit vaccinatiemoment nog komen. Hoe beperk je de bijwerkingen van deze verplichte vaccinatie? Geitenhouders met goede ervaringen vertellen over hun aanpak en ForFarmers-geitenspecialisten geven tips om nadelige ent-reacties tegen te gaan.

Bijwerkingen enting Q-koorts

Vanaf 2010 zijn alle melkgeiten- en melkschapenhouders met meer dan 50 dieren verplicht om hun geiten en schapen tegen Q-koorts in te laten enten. Sommige geitenhouders zien na het enten verschillende nadelige bijwerkingen. Deze variëren per bedrijf en per enting, maar de meest voorkomende bijwerkingen zijn vermindering in voeropname, melkproductieverlies en zieke dieren. Soms worden sluimerende problemen als diarree of longproblemen zichtbaar na het vaccineren.

Structuur in rantsoen

Structuur in voer geit
Zorg voor voldoende structuur in het voer voor gezonde penswerking.

Jelle van de Mortel, geitenspecialist bij ForFarmers, adviseert geitenhouders om stressmomenten voor, tijdens en na het vaccineren zoveel mogelijk te voorkomen. Ook adviseert hij om tijdelijk meer structuur in het rantsoen toe te voegen om de pens gezond te houden. “Wat ook goed werkt, is als geitenhouders samen met mij en de dierenarts vooraf afspraken maken over het vaccinatiemoment, het rantsoen en andere maatregelen.”

Vooraf afstemmen

Twan van Gurp, geitenhouder in Breda, beaamt dat. De afgelopen zes jaar ondervond hij slechts een keer een lichte melkproductiedaling na het vaccineren tegen Q-koorts. Andere jaren zag hij zelfs dat een ingezette stijgende lijn in melkproductie doorzette na het vaccineren.
“Mede door de advisering en afstemming tussen Jelle, de dierenarts en mij lukt het om de melkproductie op peil te houden en zelfs een stijgende lijn te blijven zien na het enten. We enten vroeg in het seizoen. Ook nu hebben we alweer geënt met een buitentemperatuur van 14 graden. We wachten niet op de warme dagen. Het liefst enten we op een regenachtige dag en als een dag later de zon schijnt. Dit geeft de geiten een boost en zorgt ervoor dat ze meer gaan vreten.”

Zijn tip aan geitenhouders luidt: “Neem vooraf met je dierenarts en voeradviseur door wanneer je wilt enten en stem samen af wat de beste aanpak is. Dit geeft rust vooraf en voorkomt dat de dierenarts niet beschikbaar is op het moment dat je de vaccinaties wilt uitvoeren.”

Vroeg enten

Ook geitenhouder Hielke Kelder uit Radewijk heeft goede ervaringen met vroeg enten. Afgelopen jaar was het vaccinatiemoment op 28 april, dit jaar is dat op 23 april. Andere maatregelen zorgden ook voor minder reactie op het vaccineren. “We houden rust in de stal voor, tijdens en na het vaccineren. Een maatregel die ook goed werkt, is vanaf drie dagen voor de enting de pens ondersteunen door extra te bufferen. Dat bevalt erg goed. Verder voeren we ruim een week voor het vaccineren geiten af die al minder produceren.”

Bufferen

Melkgeit in stro
Voorkom stressgevende activiteiten rondom enten.

ForFarmers-adviseur John Bruin: “Wat Hielke goed doet, is voor het entmoment geiten selecteren die al onder het break-even point presteren en dus al op de nominatie stonden om afgevoerd te worden. Mijn tip is ook: voorkom stressgevende activiteiten zoals uitmesten, bekappen, omhokken en rantsoenaanpassingen.” Tenslotte zorgt hij voor extra buffering voor het vaccinatiemoment totdat de geiten hersteld zijn. Het mineralenmengsel Univit Capri past daar goed bij. Capri ondersteunt de weerstand van de geit en draagt bij aan een betere gezondheid. Om geiten te ondersteunen en extra buffer toe te voegen wordt door geitenhouders ook de Capri Summer Edition als broksoort ingezet. Deze brok is verrijkt en is rustiger verteerbaar.

Raadpleeg veearts of melkgeitenspecialist

Wil je meer weten over hoe je nadelige bijwerkingen van de Q-koorts-enting tegen kunt gaan? Raadpleeg dan je veearts of neem dan contact op met de geitenspecialisten van ForFarmers.