Hygiëne de basis voor gezond pluimveekoppel

Goede hygiëne en strak stalmanagement zijn onmisbaar voor een gezonde en rendabele pluimveehouderij. Ze verkleinen de kans op insleep en verspreiding van ziekteverwekkers. En dragen direct bij aan betere dierprestaties en minder uitval.
Een effectief hygiëneprotocol gaat verder dan schoonmaken alleen. Het vraagt om duidelijke afspraken, vaste routines en consequente naleving door iedereen die het bedrijf betreedt.

Kennis
Pluimvee
Legpluimvee
Vleespluimvee
Vermeerdering
Header biosecurity - ForFarmers Nederland

In dit artikel behandelen we o.a.:

Hygiëne begint bij biosecurity

Elke pluimveehouderij heeft te maken met risico’s van buitenaf. Ziektekiemen, zoals vogelgriep, Salmonella, en Gumboro, komen op veel verschillende manier het bedrijf binnen. Via mensen, materialen (denk hierbij aan gereedschappen, of eiertrays) transportmiddelen, ongedierte of wilde vogels. Daarom is een goede biosecurity de eerste verdedigingslinie.

Belangrijke basismaatregelen:

  • Plaats ontsmettingsbakken bij erf- en stalingangen en ververs deze dagelijks.
  • Beperk de toegang tot het erf: laat alleen noodzakelijke bezoekers toe, en registreer elke bezoeker/leverancier op jouw bedrijf.
  • Werk met een duidelijke scheiding tussen het vuile erf en schone stalzone.
  • Gebruik bedrijfseigen kleding en schoeisel.

Deze basismaatregelen verkleinen het risico op insleep van ziekteverwekkers.

Stalhygiëne: schone stal is de basis

Een schone stal vormt de basis voor elke nieuwe ronde. Werken volgens het all-in, all-out-principe voorkomt dat ziektekiemen worden overgedragen tussen koppels.

Hygiënemaatregelen tussen de rondes:

  • Maak de stal volledig leeg en verwijder alle mest.
  • Droog reinigen (stof en vuil verwijderen).
  • Nat reinigen met water en reinigingsmiddel.
  • Desinfecteren met een toegelaten desinfectans.
  • Zorg voor voldoende droogtijd.

Tijdens de ronde:

  • Ontsmettingsbakken bij erf- en stalingangen dagelijks verversen.
  • Hou het strooisel droog en rul.
  • Regelmatig reinigen van voer- en drinkwatersystemen.
  • Legpluimvee: Reinig en desinfecteer het eierlokaal regelmatig en maak eiertrays en leeggoed grondig schoon.

Een consequente stalhygiëne verlaagt de infectiedruk en ondersteunt een gelijkmatige koppelontwikkeling.

Hygiëne en bezoekersmanagement

Menselijk handelen speelt een hele grote rol bij de verspreiding van ziektekiemen. Daarom zijn duidelijke afspraken over persoonlijke hygiëne essentieel.

Praktische aandachtspunten:

  • Zorg dat stalbezoekers altijd via een nette hygiënesluis binnenkomen, met schoon schoeisel en bedrijfskleding.
  • Sta alleen noodzakelijke bezoekers toe en gebruik wegwerpoveralls en laarzen voor deze externe bezoekers.
  • Handen wassen en desinfecteren bij betreden en verlaten van de stal.
  • Werk van jong naar oud en verzorg zieke dieren altijd als laatste.

Daarnaast geldt:

  • Duidelijke scheiding tussen het vuile erf en schone stalzone.
  • Transportmiddelen reinigen en ontsmetten bij aankomst en vertrek.
  • Zo min mogelijk bewegingen op het erf tijdens risicoperiodes, zoals bij verhoogde AI-dreiging.

Deze werkwijze beperkt het risico op versleping van ziekteverwekkers binnen het bedrijf. 

Voer- en drinkwaterhygiëne

Gezonde dieren met een hoge weerstand zijn minder vatbaar voor ziektes. Goede voer- en waterhygiëne zijn de basis voor een goede gezondheid. Zorg er voor dat het drinkwater schoon en fris is. Een biofilm, bacteriën of schimmels in waterleidingen hebben een negatieve invloed op de gezondheid, maar ook op de groei of kwaliteit van de eieren.

Aanbevolen maatregelen:

  • Waterleidingen regelmatig doorspoelen, in ieder geval tussen twee koppels en na gebruik van additieven of medicijnen.
  • Laat de waterkwaliteit regelmatig controleren (op o.a. E. coli, pH, ijzer). Bij leggende hennen 2x per jaar, bij vleeskuikens elke ronde.
  • Reinig de voersilo 1x per jaar en laat deze goed drogen. Gebruik Propshot als aanvulling op de siloreiniging.
    Let op condensvorming bij warm weer.
  • Hou de omgeving rond de voersilo schoon en zorg ervoor dat ongedierte niet in de voersilo kan komen.

Ongediertebestrijding

Ongedierte zoals muizen, kevers, wilde vogels, maar ook bloedluizen kunnen ziektekiemen verspreiden via mest, stof en direct contact. Effectieve en structurele ongediertebestrijding is daarom een vast onderdeel van het stalmanagement.

Wil je weten wat de virusdruk is in de stal? De VIR-check is een goede tool om deze vast te stellen.

Extra alert bij vogelgriepdreiging

Bij verhoogde dreiging van vogelgriep adviseert AVINED om hygiënemaatregelen verder op te schalen. Denk aan het volledig sluiten van stallen voor bezoekers, extra reiniging van looppaden en het vogelonvriendelijk maken van de directe omgeving van het bedrijf.

Consequent handelen is hierbij cruciaal: één zwakke schakel kan het verschil maken.

 

Hygiëne als vast onderdeel van jouw bedrijfsstrategie

Hygiëne en stalmanagement zijn geen losse acties, maar een structureel onderdeel van goed ondernemerschap. Ze beschermen je dieren, verbeteren technische resultaten en verkleinen financiële risico’s.

Wij denken met je mee

Onze pluimveespecialisten ondersteunen je graag bij het opstellen of aanscherpen van hygiëneprotocollen, praktisch stalmanagement en voeding voor een optimale ondersteuning van de gezondheid en weerstand van jouw pluimveekoppel

Samen werken we aan gezonde dieren en voorspelbare resultaten.

Wilko vierkant 2