Waar ben je naar op zoek?
Nieuws, kennis en advies

Zeug & Zo: Optimale voeding tijdens de dracht

Om veel én vitale biggen op de wereld te brengen, is het voor de zeug belangrijk dat ze superfit is. Een gezond maagdarmstelsel en uitgebalanceerd voer zijn cruciaal voor een goede conditieopbouw tijdens de dracht. Zo is ze in staat meer voedingsstoffen via de placenta aan haar biggen te geven. Het resultaat: uniforme tomen biggen, hoger toomgewicht bij werpen en een langere levensduur. 

Spekdikte en gewicht geven inzicht in de werkelijke conditie van de zeug. De moderne, hoogproductieve zeug zet van nature gemakkelijk spieren aan. Maar minder gemakkelijk spek, wat ze vervolgens ook weer snel kan verliezen. Inzicht in de specifieke behoeften van de (drachtige) zeug in de verschillende fases plus een uitgekiende zeugenvoeraanpak zorgen ervoor dat ze haar reserves in de vorm van spek en spieren binnen no-time weer opbouwt.

In dit eerste artikel van het themajaar 'Zeug & Zo' behandelen we de volgende onderwerpen:

 

Benieuwd naar het conditieverloop van jouw zeugen? Vraag vrijblijvend een spekdikte-analyse aan.

Vraag een spekdikte-analyse aan

Welke invloed heeft de conditie van een zeug op het aantal biggen en de bigkwaliteit?

Afbeelding: Pim Klein Koerkamp

De conditie van de zeug heeft veel invloed op het aantal geboren biggen en de bigkwaliteit. Een goede conditie start bij de voorgaande lactatie. “Tijdens de lactatie verliest een zeug gewicht. Dat is onvermijdelijk. Met name in de laatste twee weken van de lactatie”, zegt Pim Klein Koerkamp, zeugen- en biggenspecialist bij ForFarmers. “De hoge worpgroottes en de natuurlijke drang van de moderne, hoogproductieve zeug om alles aan de biggen te geven, gaan ten koste van de reserves van de zeug en hebben gevolgen voor de resultaten in de volgende cyclus. In het laatste deel van de lactatie rijpen namelijk de eicellen voor de volgende cyclus af. Een zeug die te veel conditie verliest, heeft minder vitale en levensvatbare eicellen voor de volgende dracht. Ons advies: zorg dat het gewichtsverlies bij de kraamzeug beperkt blijft tot maximaal 10 procent van het lichaamsgewicht.”

Risico's van te magere zeugen:

  • Niet berig worden, meer terugkomers
  • Kleinere worpen
  • Geen optimale melkproductie
  • Gezondheidsproblemen, vatbaar voor ziektes
  • Kortere levensduur

Risico's van te vette zeugen:

  • Moeilijk werpproces doordat de zeug niet fit is en te nauw geboortekanaal
  • Moeizame start melkproductie; biggen krijgen te weinig biest
  • Hoger voerverbruik


Gegevens uit Agroscoop, ons managementsysteem, laten zien dat varkenshouders met onze NOVA-zeugenvoeraanpak gemiddeld een hoger aantal geboren biggen per zeug hebben. Wil je meer informatie? Neem dan contact op met je zeugenspecialist of met ons NOVA-team. 

Wat is een goede conditie voor een drachtige zeug?

De conditie van een zeug wordt bepaald door een optische beoordeling van achterwerk en rug, het lichaamsgewicht en het aantal mm spek op de rug.

Ideale conditie:

  • Gelt bij dekken weegt 160-170 kilo en heeft 12 – 13 mm spek
  • Gelt in kraamstal weegt minimaal 230 kilo met 15 – 16 mm spek
  • Meerdere worps zeug einde kraamperiode: 10 – 13 mm spek
  • Meerdere worps zeug na zes weken dracht: 14 – 16 mm spek


Het begin van de dracht is een goed moment om de conditie van de zeugen te beoordelen. Een ervaren zeugenhouder doet dat als vanzelf. Een afwijkende zeug is goed te ontdekken. Maar over het algemeen is aan de moderne, hoogproductieve zeug nauwelijks te zien of de spekdikte of het gewicht te laag is. Het resultaat in de kraamstal is wél een goede indicator: bij kleinere tomen is meestal het conditieverlies bij de vorige lactatie en onvoldoende herstel tijdens de dracht de oorzaak. Daarom is een conditiescore via een spekdiktemeting aan het begin van de dracht een aanrader om tegenvallende resultaten in de kraamstal te voorkomen. 

Een tweede moment om de conditie te beoordelen, is na zes weken dracht. Is de conditie van een zeug nog niet op orde, houdt dan opnieuw het voerniveau en de voersamenstelling tegen het licht. Sturen op de verhouding energie/lysine geeft al snel betere resultaten.

Wil je eens sparren over het beoordelen van de conditie? Neem dan contact op met ons NOVA-team. 

zeug dracht

Hoe zorg je dat een zeug aan het begin van de dracht weer snel in conditie komt?

Tips voor een snel conditieherstel:

1

Hard voeren

Voer de eerste zes weken van de dracht hard. Minimaal 3,3 tot 3,6 kilo per zeug per dag.

2

Voer naar behoefte

Beoordeel aan het begin van de dracht wat de behoefte is van de individuele zeugen. En pas daar het voerniveau op aan.

3

Juiste samenstelling drachtvoer

Zorg voor drachtvoer dat bestaat uit de juiste energiebronnen, voldoende vezels, de juiste aminozuren (lysine) en vitamines.

4

Let op energie/eiwit-verhouding

Stuur op de energie/eiwit-verhouding. Te weinig spek? Zorg dan voor meer energierijk voer. Te laag in gewicht? Zorg dan voor een hoger lysine-gehalte in het voer.

Met de juiste verhouding in aminozuren (de bouwstenen van eiwit, die nodig zijn voor spieropbouw) ten opzichte van het energieaanbod in het drachtvoer, bouwt een zeug sneller weer haar lichaamsgewicht in spieren en de benodigde conditiereserves in de vorm van rugspek op. Dit heeft een positief effect op het aantal embryo’s dat zich uniform kan ontwikkelen in de baarmoeder en leidt dus tot meer en betere biggen bij geboorte. Ook zijn er speciale toevoegingen om het geboortegewicht en de groei van de big te bevorderen. Ons aanbod van specifieke aminozuren is afgestemd op de verschillende aminozurenbehoeftes van gelten en zeugen voor eiwitaanzet, foetale groei en melkproductie. Lees hier meer over hoe de juiste voeding kan zorgen voor meer gespeende biggen. 

Dragende zeugen worden meestal beperkt gevoerd. Vezels in het voer spelen een belangrijke rol om zeugen rustig te houden, ondanks het beperkte voeren. De vezels worden in de dikke darm gefermenteerd. Zeugen gebruiken deze fermentatieproducten als energiebronnen. Vezelrijke voeders zijn dus zeer geschikt om de conditie van zeugen onder controle te houden. Vezels stimuleren bovendien de werking van het maagdarmstelsel en dat komt de gezondheid ten goede. Lees hier meer over rustige en gezonde zeugen door de vezelfactor in het zeugenvoer. 

Neem contact op met ons NOVA-team voor meer informatie. 

Wat doet een goede conditie tijdens de dracht met de gezondheid en levensduur van de zeug?

Het succes van een hoogproductieve zeug die lang meegaat, begint bij de eerste keer dekken. Een gelt moet bij dekken minimaal 240 dagen zijn, 160-170 kilo zwaar zijn met een spekdikte van 12 tot 13 mm. Door het conditieverlies tijdens de lactatieperiodes beperkt te houden en te zorgen voor goed herstel in het begin van de dracht, krijg je robuuste zeugen. Zeugen die lang mee gaan en een hoog aantal levend geboren biggen geven. Dit zijn ook de zeugen die tegen een stootje kunnen. Als er een griepje door de stal gaat, hebben ze meer kans op voldoende weerstand. Kortom: zeugen die probleemloos functioneren. Dat komt ten goede aan het werkplezier van zeugenhouder en medewerkers.

Gegevens uit Agroscoop, ons managementsysteem, laten zien dat varkenshouders met onze NOVA-zeugenvoeraanpak een lager vervangingspercentage hebben. Vraag ons NOVA-team naar de details. 

Vraag nu een spekdikte-analyse voor jouw zeugen aan

Vul hieronder je gegevens in en wij nemen contact met je op over het uitvoeren van de spekdikte-meting.

Aanvraag spekdikte-analyse

Lees in ons privacy statement hoe we omgaan met uw persoonsgegevens